Project over de Maas

Gebied

Het plangebied van Project Over de Maas is gelegen in de gemeente West Maas en Waal en heeft een totale oppervlakte van circa 277 hectare. Het plangebied omvat de noordelijke uiterwaard van de Maas ter hoogte van het dorp Lith, aangeduid als "Over de Maas". Daarnaast maakt ook de zogenaamde Moleneindsche Waard of Zaaiwaard bij Alphen aan de Maas deel uit van het plangebied.

Het plangebied was tot voor kort hoofdzakelijk in gebruik als agrarisch productiegebied. De natuurwaarden ter plaatse waren door het intensieve gebruik laag. Er is in een fors deel van het terrein gedurende vele jaren klei gewonnen voor de keramische industrie waardoor het maaiveld gedeeltelijk is verlaagd en vervolgens ge√ęgaliseerd. Bij Fort Nassau ligt reeds een kleine door zandwinning ontstane waterplas, plaatselijk bekend als het Gat van Van Deursen.

De stuw bij Lith verdeelt de Maas in een bovenstrooms gelegen stuwpand en de benedenstrooms gelegen ongestuwde Getijdenmaas. Het peilverschil bedraagt gemiddeld ruim 4 meter. De stuw ligt halverwege het projectgebied. Het gebied wordt doorsneden door de Veerweg voor de pontverbinding naar Lith. Daarnaast stroomt de Alphense Uitvliet (de uitmonding van de Grote Wetering) vanaf gemaal Quarles van Ufford door het plangebied richting de Maas.

Doelstellingen

Het project Over de Maas kent twee belangrijke hoofddoelstellingen:

  • de winning van minimaal 15 miljoen ton industriezand
  • de ontwikkeling van minimaal 140 ha nieuwe riviergebonden natuur

Daarnaast is sprake van de volgende nevendoelstellingen:

  • rivierverruiming ten behoeve van verbetering hoogwaterveiligheid
  • extensief recreatieve openstelling van het gebied
  • het voeren van duurzaam extensief beheer na herinrichting

Deze doelstellingen worden gerealiseerd in het plan Over de Maas.

Historie

De basis voor het project "Over de Maas" is gelegen in het schrappen van het grootschalige binnendijkse industriezandwinproject F3b (Watergoed) te Maasbommel, dat oorspronkelijk was voorzien in het Streekplan Gelderland 1996.

Plan over de Maas

Door de winning van minimaal 15 miljoen ton industriezand ontstaat uiteindelijk een afwisselend gebied met droge en natte natuurwaarden en met enkele grotere wateroppervlakken. Er wordt ca. 205 ha nieuwe natuur gerealiseerd.

Voortgang uitvoering

Na het beschikbaar komen van de onherroepelijke vergunningen in het najaar van 2009 is in januari 2010 gestart met de voorbereidende werkzaamheden in de vorm van het afgraven van de klei en het opruimen van beplanting en obstakels.